İnsanlığın ilk atası keşfedilmiş olabilir: Modern insan Afrika’da mı ortaya çıktı?

Fas’ta bulunan 773 bin yıllık insan kalıntıları, Homo sapiens’in kökenine dair en büyük boşluklardan birini doldurabilecek nitelikte. Araştırmacılara göre bu fosiller, modern insanın Neandertaller ve Denisovalılarla ayrıştığı döneme çok yakın bir popülasyona ait. Bulgular, insan evriminin merkezinin Afrika olduğu görüşünü güçlendiriyor.

İnsanlığın kökeni ve Homo sapiens’in hangi atadan türediği sorusu, paleoantropolojinin en temel tartışma başlıkları arasında yer alıyor. Fas’ta gün yüzüne çıkarılan ve yaklaşık 773 bin yıl öncesine tarihlenen yeni fosiller, bu tartışmaya güçlü bir veri seti ekledi. Nature dergisinde yayımlanan çalışmaya göre söz konusu kalıntılar, modern insan soyunun Afrika’daki erken bir atasını temsil ediyor olabilir.

FAS’TA KRİTİK KEŞİF

Araştırma ekibi, Kazablanka yakınlarındaki Grotte à Homilkel,#mağara,#modern insan,inidés adlı bölgede iki adet kısmi çene kemiği, çok sayıda diş ve omur parçası buldu. Fosillerin morfolojik özellikleri, Homo erectus’a özgü ilkel unsurlar ile modern insan ve Neandertallerde görülen daha gelişmiş özellikleri bir arada taşıyor. Bu karma yapı, söz konusu grubun insan evriminde geçiş niteliği taşıyan bir popülasyon olduğunu gösteriyor.

İNSAN SOY AĞACINDAKİ BÜYÜK BOŞLUK

Genetik veriler, Homo sapiens, Neandertaller ve Denisovalıların yaklaşık 765 bin ile 550 bin yıl önce ortak bir atadan ayrıldığını ortaya koyuyor. Ancak bugüne kadar bu ortak ataya ait fosil bulunamamıştı. Bu nedenle ayrışmanın nerede gerçekleştiği de belirsizdi.

Daha önce İspanya’daki Gran Dolina mağarasında bulunan ve Homo antecessor olarak adlandırılan fosiller, bu ortak ata için en güçlü aday olarak görülüyordu. Ancak Homo antecessor’un Avrupa’da yaşamış olması, modern insan soyunun Afrika dışı bir kökene sahip olabileceği tartışmasını doğurmuştu.

AFRİKA KÖKENİ YENİDEN GÜÇLENİYOR

Yeni Fas fosilleri, bu tartışmada Afrika lehine güçlü bir kanıt sunuyor. Çalışmanın yazarlarından Jean-Jacques Hublin’e göre, Afrika’da 1 milyon ile 600 bin yıl öncesi arasına tarihlenen insan fosillerinin yokluğu, uzun süre “kanıt yokluğu” olarak değerlendirildi. Ancak bu keşifle birlikte söz konusu boşluk önemli ölçüde kapanmış oldu.

Hublin, bulunan kalıntıların Homo antecessor’dan morfolojik olarak farklı olduğunu ve ayrı ama akraba bir soy hattını temsil ettiğini belirtiyor. Bu durum, Avrupa’daki Homo antecessor’un Neandertallere giden hattı oluştururken, Afrika’daki bu popülasyonun Homo sapiens’e giden yolu temsil etmiş olabileceği ihtimalini gündeme getiriyor.

FOSİLLERİN YAŞI NEDEN ÖNEMLİ?

Fosillerin yaklaşık 773 bin yıl öncesine tarihlenmesi, onları insan soyunun ayrışma dönemine son derece yakın bir noktaya yerleştiriyor. Tarihleme, Dünya’nın manyetik kutuplarının yaklaşık 780 bin yıl önce yer değiştirdiği Brunhes–Matuyama manyetik terslenmesi ile uyumlu bir tortu tabakasına dayanıyor. Bu jeolojik işaret, fosillerin yaşını belirlemede güçlü bir referans sağlıyor.

www.bilimsanatyolu.com